Bột béo là nguyên liệu tạo độ béo mượt cho trà sữa, thường làm từ dầu thực vật đã chuyển dạng, kết hợp chất tạo kết cấu và hương sữa. Đặc tính chính là giúp tăng độ “body”, làm nước trà mịn, sánh và đậm vị hơn so với khi chỉ dùng sữa bột. Bột béo dễ tan nếu pha đúng kỹ thuật, nhưng cũng dễ vón nếu gặp nước quá nguội.
Bột béo ảnh hưởng trực tiếp đến cấu trúc đồ uống: tạo lớp cảm giác mịn khi uống, tăng độ sánh và làm trà sữa hòa quyện hơn. Khi dùng đúng tỉ lệ, bột béo giúp cân bằng vị chát của trà, tạo hậu vị mềm và dễ uống hơn. Đây cũng là yếu tố quyết định cảm nhận “đậm body” – một tiêu chí quan trọng của quán.
Các loại bột béo thường gặp gồm bột béo thực vật, bột béo không tách bơ (full cream), bột béo hương sữa và bột béo chuyên dụng cho trà sữa. Mỗi loại có mức béo khác nhau, phù hợp từng phong cách đồ uống. Barista cần hiểu từng nhóm để chọn đúng loại phù hợp với công thức và chi phí quán.

Công thức tham khảo:
Bột béo tan tốt nhất ở 55–65°C. Nhiệt độ thấp hơn dễ gây vón, còn quá nóng có thể làm giảm mùi sữa tự nhiên. Khi pha mẻ lớn, barista nên kiểm tra nhiệt bằng nhiệt kế để giữ ổn định.
Rải bột từ từ vào nước ấm, vừa rải vừa khuấy đều. Dùng phới lồng hoặc máy đánh tốc độ thấp để tránh đóng cục. Sau khi hòa tan, nên ủ 2–3 phút cho bột nở hoàn toàn rồi mới trộn vào nền trà.
Bột béo tạo độ mịn và độ sánh, còn bột sữa tạo hương sữa rõ hơn. Trong trà đậm vị, ưu tiên bột béo để cân bằng vị chát; trong các dòng trà nhẹ hoặc cần hương sữa nổi bật, nên tăng bột sữa. Nhiều quán kết hợp cả hai để đạt độ béo hài hòa mà không lấn át hương trà.
Tỉ lệ phổ biến:
Bột béo thường rẻ hơn bột sữa, nên quán có thể ưu tiên tăng nhẹ bột béo trong công thức để tối ưu chi phí mà vẫn giữ chất lượng. Tuy nhiên, cần thử nếm để tránh làm đồ uống mất hương trà hoặc có vị béo “bột” quá mức.
Trà đen và ô long có vị mạnh, cần nhiều bột béo hơn để cân bằng. Trà xanh và trà nhài cần ít bột béo để không làm giảm độ tươi. Barista nên thử nếm từng loại để xác định mức béo phù hợp với đặc tính tanin của trà.
Tăng bột béo khi trà bị chát, thiếu độ mượt hoặc khi khách thích trà béo đậm. Giảm bột béo khi trà mất độ thanh, bị “nặng vị” hoặc khi khách muốn ly trà sữa ít béo hơn. Điều chỉnh nhỏ 3–5 g đã tạo khác biệt rõ rệt.
Khi thử nếm, chú ý ba yếu tố: độ sánh khi lắc cốc, độ mượt khi nuốt và hậu vị sữa – trà sau 3 giây. Một ly trà đạt chuẩn sẽ mượt, không tách lớp, không có vị bột lợn cợn và không bị ngậy quá mức.
Nguyên nhân thường do nền trà pha quá loãng hoặc bột béo chất lượng thấp. Giải pháp: tăng định lượng trà, kéo dài thời gian ủ hoặc thử thay đổi loại bột béo có độ “body” cao hơn.
Tách lớp thường do bột béo không tan hoàn toàn hoặc pha khi trà còn quá nóng. Khắc phục bằng cách hòa tan bột béo riêng với nước ấm 60°C rồi mới cho vào nền trà, đồng thời khuấy đều khi pha mẻ lớn.
Do dùng quá nhiều bột béo, không kết hợp với bột sữa hoặc không khuấy tan kỹ. Giảm 10–20% bột béo, tăng bột sữa để tạo sự cân bằng và đảm bảo bột tan hoàn toàn trước khi phối vào trà.
Luôn sử dụng muỗng định lượng hoặc cân điện tử, đặc biệt khi pha số lượng lớn. Mỗi mẻ phải ghi chú công thức cụ thể để đảm bảo chất lượng đồng nhất giữa các ca làm.
Bột béo cần bảo quản nơi khô thoáng, tránh ánh nắng và tuyệt đối không để hở bao lâu ngày vì dễ hút ẩm, vón cục và giảm hương vị. Tốt nhất nên dùng trong vòng 30–45 ngày sau khi mở bao.
Hiểu đúng và sử dụng chuẩn tỉ lệ bột béo pha trà sữa giúp barista kiểm soát tốt độ béo, độ mịn và sự hài hòa giữa trà – sữa. Khi nắm vững cách hòa tan và điều chỉnh liều lượng, việc duy trì chất lượng đồng nhất trở nên dễ dàng hơn. Áp dụng các mẹo và quy trình trong bài sẽ giúp mỗi ly trà sữa đạt chuẩn quán.
Thường dùng 18–22 g cho 1 lít nền trà, tùy độ mạnh của trà và yêu cầu béo của quán. Trà đen cần nhiều hơn trà xanh để cân bằng vị chát.
Do nước quá nguội hoặc đổ bột quá nhanh. Nên dùng nước 55–65°C, rải từ từ và khuấy liên tục để bột tan hoàn toàn.
Bột béo tạo độ mịn và sánh, bột sữa tạo hương sữa rõ. Nhiều quán kết hợp cả hai để đạt “body” đẹp và hương vị cân bằng.
Nguyên nhân thường do bột chưa tan hoàn toàn. Hãy hòa tan bột với nước ấm trước, sau đó mới cho vào nền trà và khuấy đều.
Giảm bột béo 15–20% và tăng nhẹ bột sữa để giữ độ thơm sữa mà không bị ngậy. Điều chỉnh theo khẩu vị khách.
Giữ bột ở nơi khô thoáng, tránh ánh nắng và đóng kín miệng bao. Sau khi mở, nên dùng trong 30–45 ngày để đảm bảo chất lượng.